Chính phủ ban hành Nghị định số 144/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 181/2025/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Thuế giá trị gia tăng.
Theo thông tin từ Thuế tỉnh Điện Biên, Nghị định 144/2026/NĐ-CP có 4 nội dung đáng chú ý mà tổ chức, doanh nghiệp và người nộp thuế cần lưu ý, gồm: bổ sung quy định đối với lĩnh vực bảo hiểm và hoạt động tài chính; điều chỉnh quy định đối với sản phẩm xuất khẩu là tài nguyên, khoáng sản; bổ sung căn cứ xác định tổng doanh thu hàng hóa, dịch vụ bán ra; quy định rõ điều kiện khấu trừ thuế GTGT đầu vào đối với hàng hóa, dịch vụ mua trả chậm, trả góp.
Cụ thể, đối với lĩnh vực bảo hiểm và hoạt động tài chính, nghị định bổ sung, làm rõ phạm vi áp dụng đối với nhiều loại hình bảo hiểm như bảo hiểm nhân thọ, sức khỏe, người học, vật nuôi, cây trồng, tàu, thuyền và trang thiết bị khai thác thủy sản, tái bảo hiểm và một số hoạt động bảo hiểm trong lĩnh vực dầu khí.
Đối với hoạt động bán nợ, quy định mới bổ sung các khoản phải trả, khoản phải thu và chứng chỉ tiền gửi vào phạm vi điều chỉnh.
Về sản phẩm xuất khẩu là tài nguyên, khoáng sản, nghị định tiếp tục thực hiện chủ trương hạn chế xuất khẩu tài nguyên, khoáng sản thô; thay thế danh mục sản phẩm xuất khẩu là tài nguyên, khoáng sản tại các phụ lục kèm theo Nghị định số 181/2025/NĐ-CP bằng danh mục mới.
Trường hợp cần thiết, Bộ Công Thương sẽ rà soát, đề xuất điều chỉnh danh mục để Bộ Tài chính tổng hợp, báo cáo Chính phủ xem xét, quyết định.
Một điểm mới khác là việc bổ sung căn cứ xác định tổng doanh thu hàng hóa, dịch vụ bán ra làm cơ sở thực hiện các quy định về thuế GTGT.
Theo đó, tổng doanh thu bán ra được xác định trên cơ sở bao gồm doanh thu hàng hóa, dịch vụ chịu thuế GTGT (bao gồm cả doanh thu hàng hóa không phải kê khai, tính nộp thuế GTGT); doanh thu hàng hóa, dịch vụ không chịu thuế GTGT; giá trị gia tăng từ hoạt động mua bán, chế tác vàng, bạc, đá quý (trừ trường hợp âm); doanh thu của cửa hàng hóa, dịch vụ theo quy định và doanh thu hoa hồng đại lý bán hàng hóa, dịch vụ, hoa hồng môi giới dịch vụ bảo hiểm thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT.
Đối với các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, hoạt động chứng khoán và kinh doanh bảo hiểm, doanh thu được xác định theo quy định của pháp luật chuyên ngành.
Đáng chú ý, nghị định cũng quy định rõ điều kiện khấu trừ thuế GTGT đầu vào đối với hàng hóa, dịch vụ mua trả chậm, trả góp.
Theo đó, hàng hóa, dịch vụ mua trả chậm, trả góp có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên được khấu trừ thuế GTGT đầu vào khi có đầy đủ hợp đồng, hóa đơn và chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
Trường hợp chưa đến thời hạn thanh toán theo hợp đồng, người nộp thuế vẫn được khấu trừ thuế GTGT đầu vào. Tuy nhiên, nếu đến hạn thanh toán mà không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì phải kê khai điều chỉnh số thuế đã khấu trừ tương ứng.
Khi bổ sung đầy đủ chứng từ thanh toán hợp lệ, cơ sở kinh doanh được kê khai khấu trừ bổ sung theo quy định.
Cơ quan thuế đề nghị các tổ chức, doanh nghiệp và người nộp thuế chủ động nghiên cứu, cập nhật các quy định mới để thực hiện đúng quy định của pháp luật.
Nghị định số 144/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 20/6/2026.
